Kennisbank
ABC-analyse: niet elk artikel verdient dezelfde aandacht
Een ABC-analyse verdeelt je artikelen in drie groepen op basis van hun aandeel in omzet of verbruikswaarde. De A-groep is klein in aantal maar groot in waarde, de C-groep precies andersom. Het idee erachter is het Pareto-principe: een minderheid van je artikelen bepaalt de meerderheid van je resultaat.
De grenzen zijn een keuze, geen norm, kies wat past bij je assortiment. Belangrijker is dat de indeling meebeweegt: het A-artikel van vorig jaar kan inmiddels een C zijn.
Waarom het ertoe doet
Wat je ermee wint of verliest
Elk artikel even nauwkeurig beheren is niet haalbaar en ook niet nodig. Door te weten welke artikelen je resultaat dragen, kun je daar strakke bestelpunten en frequente controle op zetten, en de rest eenvoudiger behandelen. Dat scheelt niet alleen werk. Het voorkomt ook dat je aandacht opgaat aan artikelen die nauwelijks meetellen.
In de praktijk
Hoe het werkt
Hoe je hem maakt
Sorteer je artikelen op jaarlijkse verbruikswaarde: aantal maal inkoopprijs. Tel van boven af op tot je bij 80% van de totale waarde bent. Dat is groep A. De volgende 15% is B, de laatste 5% is C. De grenzen zijn een keuze, geen wet.
Wat je er per groep mee doet
A-artikelen: nauwkeurige bestelpunten, korte controlecyclus, levertijden per leverancier scherp houden. B: periodiek nalopen. C: ruime bestelhoeveelheden, want de voorraadkosten wegen niet op tegen de aandacht die precisie kost.
De XYZ-aanvulling
ABC kijkt naar waarde, XYZ naar voorspelbaarheid. Een artikel met hoge waarde én grillige vraag (AZ) is een heel ander probleem dan een met hoge waarde en stabiele vraag (AX). Die combinatie vertelt waar je buffer nodig hebt.
Waar het misgaat
De valkuil
De analyse één keer maken en er daarna naar blijven verwijzen. Assortimenten verschuiven: het A-artikel van twee jaar geleden kan inmiddels een C zijn en omgekeerd. Een indeling die niet meebeweegt stuurt je aandacht naar waar hij vorig jaar hoorde.
In je eigen systeem
Hoe AFAS, Exact Online en Business Central hiermee omgaan
De gegevens zitten in AFAS, Exact Online en Business Central, verbruik per artikel en inkoopprijzen staan er allemaal in. Een ABC-indeling die zichzelf periodiek herberekent en artikelen automatisch herindeelt zit er standaard niet in. In de praktijk gebeurt het daarom in Excel, één keer per jaar, waarna de uitkomst langzaam veroudert.
Een indeling die elk kwartaal vanzelf opnieuw wordt berekend, blijft kloppen zonder dat iemand eraan denkt.
Veelgestelde vragen
Over abc-analyse
Waarop baseer je de ABC-indeling?›
Meestal op jaarlijkse verbruikswaarde: aantal maal inkoopprijs. Je kunt ook op omzet of op marge indelen. Kies wat aansluit bij waar je op stuurt, en wees consistent, een indeling op omzet en een op marge geven verschillende A-groepen.
Wat is het verschil tussen ABC en Pareto?›
Pareto is het onderliggende principe (ongeveer 20% van de oorzaken veroorzaakt 80% van het effect). ABC is de praktische toepassing daarvan op je artikelbestand, met drie groepen in plaats van twee.
Hoe vaak moet je de analyse herhalen?›
Minstens jaarlijks, en bij een snel bewegend assortiment per kwartaal. Belangrijker dan de frequentie is dat de uitkomst ook echt doorwerkt in je bestelinstellingen, anders is het een rapport in plaats van een stuurmiddel.
Geldt ABC ook voor leveranciers of klanten?›
Ja, hetzelfde principe werkt daar net zo goed. Een ABC op klanten laat zien welke relaties je omzet dragen; een ABC op leveranciers waar je inkoopgesprek het meeste oplevert.
Verder lezen
Verwante begrippen
Voorraadbeheer
Voorraadbeheer is het sturen op wat je op voorraad houdt, wanneer je bijbestelt en hoeveel.
Omloopsnelheid
De omloopsnelheid geeft aan hoe vaak je je voorraad in een jaar volledig verkoopt en vervangt.
Incourante voorraad
Incourante voorraad is voorraad die je niet meer tegen de normale prijs kwijtraakt: verouderde artikelen, restanten, producten uit een vervallen assortiment of goederen die technisch achterhaald zijn.
Draai je op een groter ERP? Bekijk de AFAS-koppeling, de Exact Online-koppeling of de Business Central-koppeling.
Aan de slag
Kost dit bij jullie nog handwerk?
In een kort gesprek stellen we vast waar de tijd blijft en wat het oplevert om dat weg te nemen. Levert het te weinig op, dan zeggen we dat gewoon.
